Europejskie Stowarzyszenie Producentów Tworzyw Sztucznych Plastics Europe pozytywnie oceniło propozycję Komisji Europejskiej dotyczącą zmian w unijnym systemie handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS). Zdaniem organizacji projekt stanowi ważny krok w kierunku pogodzenia ambitnych celów klimatycznych z koniecznością utrzymania konkurencyjności europejskiego przemysłu. Komisja Europejska przedstawiła propozycję rewizji systemu handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS), który pozostaje jednym z najważniejszych instrumentów realizacji unijnej polityki klimatycznej. Zaproponowane zmiany mają zwiększyć skuteczność systemu w ograniczaniu emisji gazów cieplarnianych, a jednocześnie stworzyć bardziej stabilne warunki dla inwestycji w dekarbonizację europejskiego przemysłu.
Choć szczegółowa analiza całego pakietu legislacyjnego nadal trwa, Plastics Europe wskazało pięć elementów projektu, które z punktu widzenia sektora tworzyw sztucznych mają fundamentalne znaczenie dla powodzenia transformacji.
Pierwszym z nich jest utrzymanie bezpłatnego przydziału uprawnień do emisji również po 2030 roku. Według organizacji rozwiązanie to pozwoli przedsiębiorstwom planować wieloletnie inwestycje w nowe technologie przy większej przewidywalności kosztów funkcjonowania. Równocześnie Komisja proponuje zmianę benchmarków emisyjnych obowiązujących w latach 2026–2030 tak, aby lepiej odzwierciedlały rzeczywiste warunki technologiczne i tempo wdrażania innowacji w przemyśle energochłonnym.
Drugim istotnym elementem jest propozycja przeznaczania wpływów z systemu ETS na finansowanie dekarbonizacji przemysłu. Plastics Europe podkreśla, że środki generowane przez przedsiębiorstwa powinny wracać do sektora w postaci instrumentów wspierających inwestycje ograniczające emisję dwutlenku węgla oraz rozwój nowoczesnych technologii produkcyjnych.
Organizacja z zadowoleniem przyjęła również uwzględnienie gospodarki o obiegu zamkniętym w katalogu działań kwalifikujących się do finansowania z dochodów uzyskiwanych przez państwa członkowskie z aukcji uprawnień do emisji. Jest to pierwszy tak wyraźny sygnał, że działania zwiększające cyrkularność materiałów są postrzegane jako skuteczne narzędzie redukcji emisji w sektorach objętych systemem ETS. W praktyce może to oznaczać większe wsparcie dla inwestycji w recykling, technologie poprawiające efektywność wykorzystania surowców oraz rozwiązania wydłużające cykl życia materiałów.
Kolejnym elementem projektu jest rozszerzenie systemu ETS na spalarnie odpadów komunalnych. Branża od dawna wskazuje, że objęcie tych instalacji kosztami emisji pozwoli lepiej odzwierciedlić rzeczywisty wpływ różnych metod zagospodarowania odpadów na klimat i stworzy bardziej zrównoważone warunki konkurencji pomiędzy odzyskiem energii a recyklingiem materiałowym.
Plastics Europe zwraca także uwagę na znaczenie zasad rozliczania tzw. nietrwałego magazynowania węgla. Organizacja postuluje uwzględnienie w systemie ETS rozwiązań wspierających wykorzystanie surowców odnawialnych oraz technologii Carbon Capture and Utilisation (CCU), umożliwiających wykorzystanie wychwyconego dwutlenku węgla jako surowca do produkcji nowych materiałów. Zdaniem przedstawicieli branży odpowiednie zasady rachunkowości węglowej mogą przyspieszyć rozwój takich technologii i zwiększyć ich atrakcyjność inwestycyjną.
– Utrzymanie bezpłatnego przydziału uprawnień po 2030 roku, wraz z propozycją poprawy benchmarków ETS dla okresu 2026–2030 i lepszego odzwierciedlenia realiów przemysłowych, zapewni większą pewność inwestycyjną europejskiemu przemysłowi energochłonnemu. Z zadowoleniem przyjmujemy również propozycję ponownego przeznaczania wpływów z ETS na dekarbonizację przemysłu oraz rozszerzenia systemu na spalarnie odpadów komunalnych. Szczególnie cieszy uwzględnienie gospodarki o obiegu zamkniętym jako obszaru kwalifikującego się do finansowania z dochodów ETS państw członkowskich. To wyraźne potwierdzenie, że cyrkularność stanowi jedną z najważniejszych dróg ograniczania emisji w sektorach objętych systemem ETS. Zasada powinna być jasna – system ETS ma wspierać transformację przemysłu, a środki wnoszone przez przedsiębiorstwa powinny wzmacniać ekonomiczne podstawy dekarbonizacji – powiedziała Virginia Janssens, dyrektor zarządzająca Plastics Europe.
Stanowisko organizacji wpisuje się w szerszą dyskusję dotyczącą przyszłości europejskiego przemysłu, który równocześnie musi ograniczać emisje, zwiększać efektywność wykorzystania zasobów oraz utrzymywać zdolność do konkurowania na globalnym rynku. Zdaniem Plastics Europe proponowane zmiany pokazują, że cele klimatyczne i konkurencyjność przemysłu nie muszą się wykluczać, pod warunkiem że system regulacyjny będzie wspierał inwestycje w innowacje oraz rozwój gospodarki o obiegu zamkniętym.
